Grube dzieci w Polsce - kilka faktów
Faktem jest że dzieci w Polsce są po prostu grube. Eksperci WHO już w 1974 roku przewidzieli, że nadmierna waga ciała będzie jednym z głównych chorób cywilizacyjnych w przyszłości. I rzeczywiście tak się stało. WHO wśród głównych przyczyn tego zjawiska wymienia m.in.
- Słodkie napoje i fast foody
Konsumowanie słodzonych napojów CODZIENNE deklaruje 19% badanych. Codzienne spożycie 1 szklanki słodzonego napoju (330 ml) to dodatkowe spożycie w skali roku kilkunastu kilogramów cukru!
- Niewystarczającą ilość warzyw i owoców w codziennych posiłkach
Zalecenie WHO to 5 porcji warzyw i owoców w codziennej diecie. Gdzie za porcję uważamy objętość ok. 1 filiżanki. W 2014 roku zaledwie 38 proc. europejskich nastolatków poddanych badaniom jadło codziennie owoce, a zaledwie 36% warzywa. Warzywa i owoce powinny być bazą naszej codziennej diety ze względu na ich ogromną zawartość witamin, minerałów oraz związków pochodzenia roślinnego, które chronią nasz organizm przed wieloma chorobami. A ponadto chroni przed nadwagą i otyłością.
- Brak lub bardzo mała ilość aktywności fizycznej
WHO zaleca 60 minut umiarkowanej aktywności fizycznej dziennie.Tymczasem zaledwie 15 proc. młodych Europejek pozostaje aktywnymi, natomiast wśród chłopców odsetek ten sięga 25%. Aktywność fizyczna wśród dzieci i młodzieży spada z wiekiem. Obecnie w szkole w Polsce ilość lekcji WF jest nie wystarczająca a sama lekcja jest traktowana po macoszemu zarówno przez nauczycieli i kierowników jak i uczniów. To efekt m.in. hierarchizacji przedmiotów.
- Siedzący tryb życia
Młodzi ludzie obecnie spędzają ok. 60% swojego czasu siedząc. Jest to efekt m.in. technologii dostępnych dla dzieci w coraz młodszym wieku. Nadmiernej kontroli rodziców i ich nadopiekuńczości. Po prostu boją się wysłać dziecko na podwórko, jakby tam czyhało wiele niebezpieczeństw. Jednocześnie nie chce im się poświęcać uważnego czasu dzieciom zatem co jest alternatywą? Komputer, gry, smartfon, filmiki i bajki.
Badania wskazują na to, że większość młodych ludzi nie wyrasta z problemu otyłości a 4/5 otyłych nastolatków będzie miało problemy z wagą w wieku dorosłym.
WHO tego nie wskazuje i trudno mi mówić o tym jaki udział ma to zjawisko w skali ale ja jako przyczynę otyłości i nadwagi wśród dzieci wskazała złe działania wychowawcze rodziców i opiekunów. Jest to moja obserwacja z najbliższego otoczenia nieraz w poradnikach parentingowych zetknęłam się z podobnymi obserwacjami wskazanymi przez autorów nie mniej jednak na chwile obecną nie ma badań potwierdzających że ma złe nawyki wychowawcze mają swój znaczący udział w globalnym zjawisku otyłości i nadwagi wśród dzieci i młodzieży. Wśród tych zachowań wyróżniłabym:
- brak zaufania do dziecka. zmuszanie go do jedzenia wówczas kiedy nie jest głodne.
- nagradzanie i karanie jedzeniem
- zmuszanie do dokończenia posiłku i wywoływanie w nim poczucia winy i odpowiedzialności w związku z jedzeniem
- złe nawyki żywieniowe całej rodziny (jedzenie w pośpiechu, jedzenie żywności złej jakości, zaniedbanie odpowiednich posiłków szkolnych o dobrej jakości odżywczej)
- demonizowanie jedzenia
- okazywanie miłości kupowaniem w tym również słodyczy
- brak asertywności oraz konsekwencji dla własnej wygody
- niedobór snu u dzieci
- brak szacunku dla zasad drugiego człowieka czyli np. idziemy do kogoś kto nas prosi o uszanowanie jego diety bez cukrowej z paczką słodyczy (bardzo częste wśród osób starszych np. dziadków)
- brak dobrych nawyków związanych ze stylem życia, uważności w codzienności, aktywności fizycznej itp.
Musimy pamiętać o jednej rzeczy. Jeśli dziecko nie jest poniżej siatki centylowej nie ma potrzeby zmuszania go do jedzenia. Zgłodnieje to zje samo. A jeśli mówi że będzie jadło tylko płatki śniadaniowe i nic innego to znaczy że jeszcze nie zgłodniało wystarczająco:). Powinniśmy ufać naszym dzieciom. One wiedzą co jest dla nich dobre. Mówienie im kiedy są głodne jest sprzeczne z szacunkiem dla drugiego człowieka oraz akceptacją jego potrzeb.
Polskie dzieci należą do najszybciej tyjących dzieci w Europie. Nie zmienisz tego na skalę Polski ale możesz zmienić u siebie w domu. Okazywanie miłości dzieciom to dbanie m.in. o ich prawidłowa dietę oraz wystarczającą ilość ruchu.
Otyłość i nadwaga u dzieci - efekty nadmiernej masy ciała
Otyłość i nadwaga u dzieci to nie tylko mało estetyczny wygląd człowieka to coś znacznie znacznie gorszego. Oto kilka chorób ściśle powiązanych z otyłością i nadwagą:
- cukrzyca typu 2
- choroby układu sercowo-naczyniowego (m.in. miażdżyca, nadciśnienie)
- niektóre typy nowotworów
- zaburzenia hormonalne
- zaburzenia metaboliczne
- zmiany zwyrodnieniowe układu kostno- stawowego
- bezdech senny
- depresja
- brak akceptacji przez samego siebie oraz przez środowisko
Otyłość i nadwaga wśród dzieci i młodzieży - jak chronić nasze dzieci?
Przyczyn otyłości oraz nadwagi wśród dzieci i młodzieży jest wiele: złe nawyki żywieniowe, zaburzenia hormonalne, genetyczna otyłość wtórna, zaburzenia neurologiczne lub przyjmowane leki. O tyle o ile na niektóre z nich nie mamy wpływu to jednak na całe spektrum czynników związanych ze stylem życia wpływ mamy. Nie bądźmy w tym obszarze leniwi bo chodzi o zdrowie nasze i naszych dzieci. Nie tylko w czasie rzeczywistym ale również w przyszłości. Oto kilka rad z których skorzystacie lub nie dotyczących tego jak chronić nasze dzieci przez nadwagą oraz otyłością.
- wyrabiaj nawyk poruszania się po mieście/okolicy w sposób inny niż samochodem
Zimą pewnie jest trudniej ale nie jest to nie możliwe. Zamień auto na spacer lub rower lub hulajnogę. Na początku będzie ciężko, szczególnie rano bo trzeba wcześniej wstać ale zapewniam Was że warto. Bo to nie chodzi tylko o to jak poruszacie się po mieście ale o to jaki nawyk kształtujecie w dziecku. Przyzwyczajenia to bardzo silny bodziec motywujący.
- spożywajcie produkty dobrej jakości
Dbanie o odpowiednią dietę zaczyna się już na etapie zakupów oraz planowania posiłków. Przebywając w sklepie ja sama bardzo często ulegam pokusom kupowania słodyczy. Dlatego przestałam chodzić do sklepu. Sprawunki załatwiam przez internet trzymając się ściśle listy zakupów. Jeśli nie mam w domu nie zdrowych przekąsek to ich po prostu nie jem. Po kilkunastu dniach trzymania się lepszej diety przestaje nam brakować śmieciowego jedzenia.
- czas wolny po szkole i przedszkolu
Poświęć uważny czas swoim dzieciom. Dowiedz się co lubią robić, kim są, kim chcieli by być i w jakim kierunku zmierzają. To ułatwi Wam wymyślenie ciekawych form spędzania czasu wolnego po szkole lub w weekendy tak by czas spędzany na kanapie minimalizować. Włącz dzieci w prace domowe (tak. to też forma ruchu), zakupy, odkurzanie i inne. Gotujcie wspólnie, zwracajcie uwagę na to co jecie, eksperymentujcie w kuchni.
- zdrowe przekąski pod ręką
Nie zawsze chce się rano wstać szykować pożywne śniadanie dzieciom do szkoły a czasami po prostu nie ma na to czasu. Zadbajcie o to by na tzw wszelki wypadek zawsze mieć w domu zdrowe przekąski z którymi dziecko może iść do szkoły lub przekąsić kiedy jest samo w domu. Do takich należą m.in. owoce, bakalie, sucharki, zdrowsze odpowiedniki ciastek np. z pełnego ziarna, jogurty naturalne i inne.
Pamiętaj o tym, że nie ma wychowania dzieci. Dzieci uczą się przez modelowanie. Jesteś dla nich wzorem więc zadbaj również o swoją dietę i aktywność fizyczną a dzieci będą brały z ciebie przykład. Rozmawiajcie o zagrożeniach związanych z nadwagą i otyłością. O tym, że po dobrym jakościowo posiłku czujecie się bardziej witalni i więcej Wam się chce.
Przeczytaj też:
- Nie kupuj mojemu dziecku słodyczy.
- Zdrowie, pożywne i ciepłe śniadanie dla Ciebie i Twojego dziecka na jesień
- Nadopiekuńczość - choroba cywilizacyjna XXI wieku
- Książki o wychowaniu dzieci, które warto przeczytać
- Jak wzmocnić odporność dziecka dietą?
- Żywienie dzieci - jak wyrobić prawidłowe nawyki żywieniowe u dzieci ?
- zdrowe i smaczne żywienie niemowląt